انواع مقاومت و محاسبات آن

سلام دوستان خوبین؟ امیدوارم حالتون خوب باشه. از امروز قراره کلی مطالب آموزشی از الکترونیک پایه که اساس کار شما در آینده رو تشکیل میده، براتون بزارم . امیدوارم که از اولین مطلب آموزشی ما درباره انواع مقاومت و محاسبات آن لذت ببرید و در آموزش های بعدی همراه ما باشید .

امروز قراره راجع به مقاومت ها صحبت کنیم ، انواع اونها رو بشناسیم و شما رو با کاربردهای مقاومت در دنیای صنعت آشنا کنیم.

 

مقاومت چیست؟

مقاومت یکی از پر کاربرد تریم ترین قطعات الکترونیکی، که روی انواع بردهای لپ تاپ، برد کامپیوتر، برد تبلت، برد موبایل و بردهای دستگاههای مختلف وجود دارد. واحد اندازه گیری مقاومت در SI اهم (Ω) است و آن را با (R) نمایش می دهند. ساده ترین راه محاسبه ان از طریق فرمول R=V/I  می باشد. که به دو دسته کلی تقسیم بندی می شود:

  • ثابت
  • متغیر

 

مقاومت ثابت:

به مقاومت‌هایی گفته می‌شود که همواره مقدار آن‌ها ثابت بوده و همان مقداری است که با کد رنگی درج شده بر روی آنها می توان آن را بدست آورد. و عوامل محیطی ، ولتاژهای مختلف تاثیری بر مقدار این مقاومت ندارند. در ادامه با انواع این مقاومت آشنا می شویم:

کدهای رنگ مقاومتها در انواع مقاومت و محاسبات آن

نحوه ی خواندن کد رنگی به این صورت است که اعداد دو رنگ اول را خوانده و در کنار هم می نوسیم ، سپس عدد رنگ سوم را از روی جدول رنگ مقاومت ها می خوانیم ، و به میزان همان جلوی آن دو رقم صفر می گذاریم . عدد بدست امده برحسب Ω است

رقم اول رقم دوم ضریب => نوار اول نوار دوم x نوار سوم^10

       1000 = 2^100 1 =  2 0 1 = قرمز مشکی قهوه ای

[icon name=”star-half” class=”” unprefixed_class=””] در محاسبه ی مقاومت لازم است مقادیر زیر را به یاد داشته باشیم:

[su_table responsive=”yes”]

مقدار

نماد

/پیشوند

3^10 K کیلو
6^10 M مگا
9^10 G گیگا
12^10 T ترا

[/su_table]

[icon name=”hand-o-left” class=”” unprefixed_class=””] فیلم کربنی register:

ارزان ترین و رایج ترین نوع مقاومت است ، از این مقاومت در مدار هایی که حساسیت و دقت بالایی دارند کمتر استفاده می شود.

فیلم کربن در انواع مقاومت و محاسبات آن

[icon name=”hand-o-left” class=”” unprefixed_class=””] فیلم فلزی register:

این مقاومت دقت بیشتری نسبت به مقاومت کربنی دارد.

فیلم فلزی در انواع مقاومت و محاسبات آن

[su_table responsive=”yes”]

میزان حساسیت و دقت حداکثر مقدارمقاومت تلورانس توان
کم 100 مگا اهم 5% 1.8 w

1.4 w

1.2 w

فیلم کربنی
بالا 0.5 %

1 %

2 %

فیلم فلزی

[/su_table]

 

[icon name=”hand-o-left” class=”” unprefixed_class=””] سیمی register:

این مقاومت دارای دو دسته ی قدرتی و دقیق هستند. دسته ی قدرتی جریان بسیار زیادی از خود عبور می دهند ولی دسته ی دقیق نمیتوانند جریان زیادی را از خود عبور دهند ، به دلیل سیم پیچی های موجود در این مقاومت نباید در مدار هایی با فرکانس های بالا مورد استفاده قرار بگیرند ، چون ممکن است دارای خاصیت سلفی شوند.

سمی در انواع مقاومت و محاسبات آن

[icon name=”hand-o-left” class=”” unprefixed_class=””] لایه ای register:

این مقاومت ترکیبی از مقاومت سیمی و کربنی است.

 

[icon name=”hand-o-left” class=”” unprefixed_class=””] شبکه ای register:

این مقاومت شامل چند نوع مقاومت در یک مقاومت به منظور کاهش فضاست که دارای یک پایه ی مشترک بوده و هر پایه ی دیگر دارای مقدار مشخصی است ، در بعضی از انواع ان هر دو پایه تشکیل مقاومت متفاوت می دهد.

لایه ای در انواع مقاومت و محاسبات آن

مقاومت مغییر:

  1. پتانسیومتر

نماد الکترونیک:

یک مقاومت سه پایه بوده که به جهت تنظیم ولتاژ در مدار استفاده می شود ، اگر فقط از دو پایه از ان استفاده شود می توان از ان به عنوان یک مقاومت متغیر یا رئوستا هم استفاده کرد.

پتانسیومتر در انواع مقاومت و محاسبات آن

2. رئوستا

نماد الکترونیک:

رئوستا دارای یک عنصر مقاومتی و یک پایه متحرک و یک پایه ثابت است ، که به جهت تغییر جریان در مدار به کار می رود.

رئوستا در انواع مقاومت و محاسبات آن

مقاومت وابسته

  1. وابسته به حرارت register:

این مقاومت با تغییردما تغییر میکند و دارای دو نوع است.

 

  1. a) PTC

ضریب حرارتی این مقاومت مثبت است. فلزات اساسا از دسته PTC اند و تغییر مقاومت در انها توسط پل وتستون اندازه گیری می شود.

  1. b) NTC

این مقاومت دارای ضریب حرارتی منفی می باشد. در 0 تا 20 دجه ی سانتی گراد دارای رفتار خطی است و با افزایش دما شروع به غیر خطی شدن می کند. (به نمودار زیر دقت کنید)

 

[su_table responsive=”yes”]]

تاثیرات دما بر مقاومت انواع / مقاومت وابسته
با افزاپیش دما مقاومت افزایش می یابد PTC وابسته به حرارت
با افزایش دما مقاومت کاهش می یابد NTC

[/su_table]

 

  1. وابسته به نور (LDR)

این مقاومت با شدت نور تغییر مقدار می دهند یعنی هر چه نور بیشتری تابیده شود مقاومت کمتر و هر چه نور کمتری به ان برسد مقاومت ممکن است تا 100 برابر هم برسد. از این مقاومت به عنوان تشخیص دهنده ی نور در مدار استفاده می شود ، LDR در دوربین عکاسی و کلیدهای نوری کاربرد دارد.

وابسته به نور در انواع مقاومت و محاسبات آن

  1. وابسته به ولتاژ (VDR)

برای ثابت نگه داشتن ولتاژ در مدار AC مناسب اند و با افزایش ولتاژ مقاومت کاهش می یابد ، از VDR به عنوان تثبیت کننده ولتاژ و حفاظت مدار در مقابل ولتاژ اضافه در لحظه قطع و وصل استفاده می کنیم.

 

وابسته به ولتاژ در انواع مقاومت و محاسبات آن

  1. وابسته به میدان مغناطیسی (MDR)

این مقاومت به شیوه ای بسته می شود که اگر دما افزایش یابد مقاومت کاهش می یابد  همچنین اگر دما کاهش پیدا کند مقاومت آن افزایش پیدا می کند.

 

نحوه محاسبه سری وموازی:

اگر مقاومت ها را به صورت پشت سر هم ببندیم مقاومت سری است.

 

مقاومت معادل از جمع مقاومت ها بدست می اید:  …+R=r1+r2

[su_table responsive=”yes”]

جریان ولتاژ مقاومت معادل
…=I=i1=i2 …+V=v1+v2  …+R=r1+r2 سری

[/su_table]

 

اگر مقاومت ها را طوری ببندیم که ابتدا و انتهای همه ی انها به یکدیگر متصل باشند اتصال انها موازی است.

 

مقاومت معادل از جمع معکوس مقاومت ها بدست می اید: …+R=1/r1+1/r2

[su_table responsive=”yes”]]

جریان

ولتاژ

مقاومت معادل

…=I=i1+i2

…=V=v1=v2

…+R=1/r1+1/r2

موازی

[/su_table]

 

مثال: دو مقاومت موازی 15 و 20 اهمی داریم ظرفیت معادل انها را بدست اورید؟

[icon name=”star-half” class=”” unprefixed_class=””] (به فرمول دقت شود)

R = R1 x R2 / R1+ R2

20 / 15 + 20 = 300 / 35 = 8.5 × 15 = R

مثال:

گاهی اوقات مقاومت ها هم سری و هم موازی بسته می شوند در این حالت مقاومت سری ها را با هم و مقاومت موازی ها را با هم معادل می کنیم

سری و موازی در انواع مقاومت و محاسبات آن

در شکل بالا از سمت راست حساب می کنیم دو مقاومت 4 اهمی موازی شدند مقاومت معادل انها از رابطه زیر بدست می اید

1/R = 1/ra + 1/r5     => 1/R = 1/4 + 1/4     => R = 2

حالا این مقاومت با مقاومت 10 اهمی سری میشود

R = r4 + ra,5     => R = 10 + 2     => R = 12

مقاومت R2 و R3با هم سری هستند و با هم جمع می شوند

R = r2 + r3     => R = 4 + 8     => R = 12

و با ان 12 اهم بدست امده جمع می شود و مقاومت معادل انها 6 می شود

1/R=1/r+1/r     =>R=6

این 6 اهم با مقاومت 4 اهمی R1 سری می شود

پس مقاومت کل 6+4=10 اهم میشود

سری و موازی 2 در انواع مقاومت و محاسبات آن

مدار تقسیم کننده ولتاژ در سری ها و موازی ها

ولتاژ از رابطه ی زیر به دست می اید:

V = r1xv / r1+r2

اگر مقاومت را در مدار زیاد کنیم جریان کاهش می یابد و اگر مقاومت را کاهش دهیم جریان افزایش می یابد

R1/R2=I2/I1

تا اینجای مطلب شما رو با همه ی اطلاعات مورد نیاز در مقاومت ، نحوه کد خوانی و کاربردهای آن اشنا کردیم ، امیدوارم ازش بیشترین استفاده رو ببرید. نظراتتون رو حتما برامون بفرستید.

اگر می‌خواهید از آخرین و محبوب‌ترین مقالات ما در ایمیل خود مطلع شوید، همین الان ایمیل و شماره موبایل خود را در کادر زیر وارد کنید:
تعداد علاقه مندانی که تاکنون عضو خبرنامه ما شده اند: 0 نفر
دیدگاه

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *